21 oktober 2026 · 6 min lezen · Redactie: Dr. Karel Anseeuw, huisarts
Migraine met aura: wanneer is het alarm en wanneer 112?
Een aura is een voorbijgaande storing in zicht, gevoel of spraak die vaak aan een migraineaanval voorafgaat. Meestal is ze onschuldig. Maar een beroerte kan op een aura lijken. Dit artikel legt uit hoe een gewone aura verloopt en welke tekens altijd 112 vragen. Hoe u de hoofdpijn zelf thuis aanpakt, leest u in Migraine 's nachts: thuis behandelen, 1733 of 112?
Bel 112
Ook als u al jaren migraine hebt. Denk aan een beroerte of hersenbloeding: elke minuut telt.
- Krachtsverlies of verlamming van gezicht, arm of been, of een scheve mond.
- Plots niet meer kunnen spreken of praten begrijpen, dubbelzien of plots zichtverlies, zonder het gewone langzame verloop.
- Een aura die langer dan 60 minuten duurt of niet helemaal verdwijnt.
- Uw eerste aura ooit na uw 50e.
- Een eerste aura zonder hoofdpijn erna.
- Plotse, heel hevige hoofdpijn die binnen enkele seconden tot een minuut maximaal is (donderslaghoofdpijn).
- Sufheid, verwardheid, bewustzijnsverlies, of koorts met een stijve nek (of nekpijn bij voorover buigen).
Bel 1733 (huisarts van wacht)
Buiten de openingsuren van uw huisarts:
- Een aura die anders is dan uw gewone aura, maar zonder de 112-tekens hierboven.
- U hebt plots veel vaker aura's dan u gewend bent en het kan niet wachten tot de volgende werkdag.
- U bent jonger dan 50 en had voor het eerst een aura, met het typische verloop en gevolgd door hoofdpijn, en alles is volledig hersteld: bel 1733 voor overleg dezelfde dag.
- U twijfelt of het een aura is. Bij twijfel tussen 1733 en 112: kies 112.
Eigen huisarts tijdens de kantooruren
- U hebt migraine met aura en neemt een anticonceptiepil, ring of pleister met oestrogeen.
- U rookt, hebt een hoge bloeddruk of andere risicofactoren voor hart- en vaatziekten.
- U wilt uw aanvalsbehandeling of preventie bespreken.
Wat is een aura?
Een deel van de mensen met migraine heeft soms een aura. Het is een tijdelijke prikkeling van de hersenschors die zich langzaam uitbreidt. Daarom komen de klachten geleidelijk op, over enkele minuten, en schuiven ze op. Een gewone aura duurt meestal 5 tot 60 minuten en verdwijnt dan volledig. Daarna, of soms al tijdens de aura, begint de hoofdpijn.
Soorten aura:
- Zicht (het vaakst): een flikkerende zigzaglijn of een vlek die langzaam groter wordt, soms met een blinde zone. Het zit in beide ogen aan dezelfde kant: als u één oog sluit, blijft de vlek.
- Gevoel: tintelingen die langzaam optrekken, bijvoorbeeld van de vingers naar de arm en het gezicht.
- Spraak: moeite om op woorden te komen.
Bij meerdere aurasoorten na elkaar kan het geheel wat langer duren. Ook dan geldt: een aura die niet stopt of nieuw is in zijn vorm, laat u nakijken.
Aura of beroerte?
Een TIA (kortdurende beroerte) of een herseninfarct kan sterk op een aura lijken. U kunt het thuis niet met zekerheid onderscheiden. Enkele aanwijzingen:
| Kenmerk | Gewone migraine-aura | Denk aan beroerte: bel 112 |
|---|---|---|
| Begin | Geleidelijk, over minuten | Plots, meteen volledig |
| Klachten | Flikkeren, zigzag, tintelen dat opschuift | Uitval: niet zien, geen gevoel, geen kracht |
| Kracht | Normaal | Krachtsverlies, scheve mond |
| Duur | Meestal 5 tot 60 minuten | Wisselend; langer dan 60 minuten is altijd alarm |
| Voorgeschiedenis | Zelfde aura als vroeger | Eerste keer, zeker na 50 jaar |
Gebruik de tabel niet om af te wachten. Bij krachtsverlies, een scheve mond of plotse spraakuitval belt u 112, ook als u denkt dat het "gewoon migraine" is. Noteer het uur waarop de klachten begonnen: dat is belangrijk voor de behandeling in het ziekenhuis.
Een voorbeeld: een vrouw van 38 kent haar aura al jaren. Vanavond duurt de zigzaglijn al ruim een uur en haar rechterarm voelt slap. Dat is niet haar gewone aura: haar partner belt meteen 112. Achteraf kan het toch een migraine blijken, maar dat kan enkel in het ziekenhuis worden uitgemaakt.
Wat doet u tijdens een gewone aura?
- Stop met rijden of met gevaarlijk werk. Met een aura rijden is niet veilig. Wacht tot de aura helemaal weg is en uw zicht weer normaal is.
- Ga rustig zitten of liggen in een rustige, donkere ruimte.
- Kijk op de klok: hoe lang duurt het? Wordt het na 60 minuten niet beter, bel 112.
- Neem uw pijnstiller zodra de hoofdpijn begint. Een triptan neemt u volgens de afspraak met uw arts, meestal bij het begin van de hoofdpijn en niet tijdens de aura.
- Hebt u een aura met krachtsverlies of klachten zoals dubbelzien en draaiduizeligheid gehad? Dan zijn triptanen meestal niet geschikt. Bespreek dat met uw arts.
Voor pijnstillers, doseringen en het risico op te veel pijnstillers: zie migraine thuis behandelen.
Migraine met aura en de pil
Bij migraine met aura raden artsen anticonceptie met oestrogeen af (combinatiepil, vaginale ring, pleister). De combinatie verhoogt het risico op een herseninfarct. Er zijn veilige alternatieven zonder oestrogeen, zoals de minipil, een hormoonspiraal, een implantaat of een koperspiraal.
Gebruikt u nu een pil met oestrogeen en had u een aura? Stop niet plots zonder andere bescherming, maar maak op korte termijn een afspraak bij uw huisarts. Roken verhoogt het risico bijkomend.
Veelgestelde vragen
Mijn aura duurt al meer dan een uur. Wat moet ik doen?
Bel 112. Een aura die langer dan 60 minuten duurt of niet verdwijnt, moet in het ziekenhuis worden nagekeken om een beroerte uit te sluiten.
Ik had voor het eerst een aura, maar alles is nu weer normaal. Moet ik 's nachts bellen?
Was het een eerste aura zonder hoofdpijn, duurde de aura langer dan 60 minuten, had u uitval (zoals krachtsverlies of spraakproblemen), of bent u 50 of ouder? Bel dan 112. Bent u jonger dan 50, verliep de aura typisch, volgde er hoofdpijn en is alles volledig hersteld? Bel dan 1733 voor overleg dezelfde dag; overdag op een werkdag kan dat bij uw huisarts, nog dezelfde dag. Bij twijfel tussen 1733 en 112: kies 112.
Is migraine met aura gevaarlijk?
De aura zelf laat geen schade na. Migraine met aura gaat wel samen met een iets hoger risico op een herseninfarct, vooral bij roken en bij anticonceptie met oestrogeen. Bespreek uw risico's met uw huisarts.
Mag ik met een aura autorijden?
Nee. Stop zodra u een aura voelt beginnen en rij pas verder als de aura volledig voorbij is en u weer normaal ziet.
Moet er een scan gebeuren?
Bij een gewone aura die u al kent, meestal niet. Bij een nieuwe, afwijkende of langdurige aura beslist de arts over verder onderzoek.
Bronnen
Thuisarts.nl is de patiëntensite van het Nederlandse Huisartsen Genootschap (NHG); we gebruiken ze als aanvulling. De drempels voor 112 op deze pagina volgen het triagekader van huisartswachtpost.be en zijn strenger dan de Nederlandse tekst: in België belt u bij uitval of een aura van meer dan een uur 112.
Over de redactie: Dr. Karel Anseeuw is huisarts in Sint-Truiden en in Genk (Medpoint Sledderlo). Deze site is onafhankelijk en niet-commercieel; ze verwijst naar de officiële diensten en vervangt geen consultatie.
Dit artikel vervangt geen individueel medisch advies. Bij twijfel: bel 1733 of uw huisarts; bij alarmtekens 112. Laatste herziening: 21 oktober 2026.